UTRECHT - Wie in Overvecht of Kanaleneiland een kind krijgt, hoeft vanaf 2027 niets meer bij te betalen voor kraamzorg. De gemeente Utrecht start een proef van een jaar waarin alle bewoners van beide wijken de eigen bijdrage vergoed krijgen, ook zonder U-pas. Zo wil de stad voorkomen dat gezinnen in deze wijken minder zorg krijgen na de bevalling.

Waarom juist deze twee Utrechtse wijken

Kraamzorg staat in en rond Utrecht al jaren onder druk. In een brief aan de raad uit juni 2025 rekende het college voor dat er in de zomerpiek in de regio 159 kraamverzorgenden te weinig zijn. Gezinnen krijgen daardoor minder uren: gemiddeld zo'n 33, waar dat een paar jaar eerder nog rond de 40 lag. In 2024 kreeg 29 procent van de ouders in de regio minder dan het minimum.

Die tekorten raken niet elke wijk even hard. Gezinnen uit Overvecht komen volgens onderzoek van de gemeente, Zilveren Kruis en de kraamzorgorganisaties ongeveer drie keer zo vaak op een wachtlijst als gezinnen uit Vleuten-De Meern. Ze melden zich soms later aan en kennen de weg naar zelfstandige kraamverzorgenden minder goed. Ook geld speelt mee. Bij 33 uur zorg betaal je ongeveer 180 euro eigen bijdrage, en voor wie krap zit is dat reden om minder uren te nemen of helemaal af te zien van kraamzorg.

Sinds 1 januari 2026 kunnen Utrechters met een laag inkomen, tot 125 procent van de bijstandsnorm, de eigen bijdrage al terugkrijgen via de bijzondere bijstand, tot maximaal 200 euro. De nieuwe proef gaat verder: in Overvecht en Kanaleneiland doet het inkomen er niet meer toe.

Parkeerkorting en voorrang op een huurwoning

De gemeente wil ook het vak aantrekkelijker maken. Kraamverzorgenden bezoeken op een dag vaak meerdere gezinnen, en parkeren in de stad is duur en lastig. Dat kwam in de arbeidsmarktverkenning al naar voren als een van de knelpunten. Utrecht geeft kraamverzorgenden daarom 99 procent korting op parkeren en wil ze voorrang geven bij het zoeken naar een sociale huurwoning.

De plannen staan in de voortgangsbrief over volksgezondheid die het college deze week naar de raad stuurde. Ze sluiten aan op de Arbeidsmarktagenda Kraamzorg Utrecht 2026-2028, die de gemeente samen met Zilveren Kruis en de kraamzorgorganisaties opstelde. Daarin staan onder meer het opleiden van nieuwe kraamverzorgenden, een betere verdeling van de capaciteit over de regio en extra aandacht voor wijken waar de nood het hoogst is.

Een wettelijke taak heeft de gemeente hier niet: zorgverzekeraars en kraamzorgaanbieders moeten zorgen voor genoeg kraamzorg. Utrecht drong vorig jaar samen met de andere grote steden bij het ministerie van VWS al aan op het schrappen van de eigen bijdrage voor lage inkomens. Het RIVM onderzoekt intussen hoe toegankelijk kraamzorg is in verschillende wijken en voor verschillende groepen. De uitkomsten worden in het tweede kwartaal van 2027 verwacht.